Dorj 2, Greatest library of Persian Poems
 

اتـــــــــــــــــــــــاق بـــــــــــــــــــــــازرگـــــــــــــــــــــــانـــــــــــــــــــــــی و صـــــــــــــــــــــــنــــــــــايــــــــــع و مــعـــــــــــــــــــــــادن ايـــــــــــــــــــــــــران

 
 

خانه | نشريات | قوانين | اتاقهای مشترک | شعب اتاق | اتحاديه ها | کشورهای خارجی | اتصالات | دفترچه تلفن | تماس با اتاق

 
گبه‌
برجسته ترين‌ صنعت دستي و خانگي در استانهاي بوشهر و کهکيلويه‌ و بوير احمد بافت‌ گبه‌است‌ که‌ البته در قسمت هايي‌ از چهار محال بختياري‌ و فارس‌ نيز رواج دارد و تقريبا در اکثر ‌نقاط روستايي‌ و حتي در بسياري‌ از مناطق شهري استانهاي مذکور شغل اول‌ يا حرفه‌ ي دوم‌‌بسياري‌ از خانواده‌ها محسوب ميشود.‌
در بافت‌ گبه که‌ به‌ وسيله ي پشم خود رنگ‌ مخلوط با موي بز انجام ميشود، تفکيک رنگ‌ از‌اهميت فوق العاده‌ زيادي‌ برخوردار است‌ و در واقع‌ اولين مرحله ي کار گبه بافي‌ را تشکيل‌ميدهد و طي آن، دست‌ اندر کاران ابتدا پشمي را که‌ از دامهاي خودشان تامين شده و يا‌(در صورتي‌ که‌ خانواده‌ فاقد دام باشد) از ساير دامداران، دامپروران و عشاير خريداري‌‌گرديده، به‌ نسبت نوع رنگي که‌ دارند کاملا تفکيک و پس‌ از شتشو، توسط‌ زنان و دختران و‌به وسيله ي دوک‌هاي کوچک‌ و قابل‌ حمل ريسيده و تابيده ميشود. گاهي‌ نيز موي بزهاي‌عدني‌ و پاکستاني‌ را که‌ از تنوع رنگ‌ فوق العاده‌ زيادي‌ برخوردار است‌ با پشم گوسفند‌مخلوط نموده‌ و به‌ عنوان تار يا جهت دوخت‌ سجافها مورد استفاده‌ قرار مي‌دهند.‌
زمينه ي گبه هاي توليدي مناطق مختلف ايران اکثرا داراي رنگ‌هاي روشن‌ نظ‌ير سفيد، کرم‌يا شيري است‌ و نقوش به‌ رنگ‌هاي مشکي، قهوه يي‌، حنايي‌ و... ميباشد. گبه با کمک دارهاي‌قاليبافي‌ افقي و به‌ شيوه ي قالي‌ بافته ميشود و بافندگان براي ايجاد نقوش بر روي‌‌فرآورده‌هاي خود در حين بافت‌ از نقشه استفاده‌ نميکنند و اکثرا به‌ طور ذهني به‌ اين‌ کار‌ميپردازند و بيشتر آنان يک‌ يا چند طرح خاص را در ذهن‌ داشته و در بافت‌ آن داراي مهارت‌ ‌هستند و لي‌ به‌ طور کلي نقش اصلي گبه هاي ايراني‌ را يک‌ مربع‌ مستطيل و يک‌ رديف‌ لوزي‌‌در وسط‌ آن تشکيل مي‌دهد که‌ رئوس هر يک‌ از لوزي‌ها، به‌ رئوس لوزي‌هاي ديگر متصل‌است‌ و در اصطلاح محلي کم‌ ناميده ميشود و علاوه‌ بر اين‌، استفاده‌ از نقوش بوته‌ جقه و‌گلهاي مختلف به‌ طريقه ي هندسي‌ نيز جاي خاصي در گبه هاي توليدي توسط‌ عشاير،‌روستانشينان و بافندگان شهري مناطق پيش گفته دارد و در مجموع مي‌توان گفت وجه‌‌مشترک تمامي‌ گبه هاي ايراني‌، گونه‌ يي‌ نقش پردازي‌ سنتي است‌ که‌ طي هزاران سال‌پرورش‌ يافته و نيز صور هندسي‌ و نگاره‌هاي پرندگان و حيوانات زمينه که‌ ممکن است‌‌مرکب‌ باشد از رديف‌ صور هندسي‌ يا انواع گل‌ (چيزي شبيه نقوش فرشهاي ترکمني) يا‌مانند دستبافهاي قشقايي‌ راه راه باشد، با يک‌ تا سه‌ ترنج‌ در هر گوشه‌. گاهي‌ نيز ممکن‌است‌ زمينه ي مرکزي منقسم به‌ چند مربع‌ و يا بر حسب روش‌ ديرينه و باور داشت‌هاي‌ذهني هر هنرمند مرکب‌ از رديف‌هاي بوته‌ جقه باشد و هر چند نگفته پيداست‌ که‌ هر يک‌ از ‌نقوش رايج‌ در گبه بافي‌ قرن هاست‌ به‌ ايل‌ يا منطقه يي‌ خاص منسوب است‌، ولي‌ از ذکر اين‌ ‌نکته نيز نبايد گذشت‌ که‌: هم‌ عشاير و هم‌ روستانشينان از گروه‌هاي همسايه‌ ي خود و نيز‌گروه‌ هايي‌ که‌ به‌ هر مناسبت به‌ ايل‌ يا روستاي آنها منضم شده تاثير گرفته اند و به‌ همان‌نسبت نيز بر آنان تاثير گذاشته اند و اين‌ تبادل‌ و تحول قرن هاست‌ دوام داشته و در نهايت‌‌نيز منجر به‌ پيدايش‌ نقوش دورگه‌ ي بسيار زيادي‌ شده که‌ در حد خود پذيرفتني و برخوردار ‌از نوعي‌ ارزش‌ هنري ويژه است‌.‌
گبه در اندازه‌هاي مختلف بافته ميشود و براي بافت‌ هر تخته ي 200 - 100 سانتي متري آن‌همکاري‌ يک‌ ماهه‌ ي دو بافنده با روزي‌ شش‌ ساعت‌ کار الزامي‌ است‌. بافت‌ گبه، همان گونه‌‌که گفته شد با بهره گيري از پشمهاي خود رنگ‌ انجام ميشود ولي‌ گاهي‌ بافندگان براي‌شفافيت بخشيدن به‌ مواد اوليه مصرفي‌ شان بر روي‌ پشمهاي سفيد، شکري و کرم عمليات‌سفيد گري و بر روي‌ پشمهاي قهوه يي‌ و مشکي نيز عمليات رنگرزي‌ انجام مي‌دهند و به‌‌وسيله ي پوست‌ ميوه ي بلوط که‌ در اصطلاح محلي جفت ناميده ميشود، نوعي‌ رنگ‌ قهوه يي‌‌متمايل‌ به‌ حنايي‌ و با کمک پوست‌ انار، زاج و رنگ‌ آهن‌ رنگ‌ مشکي شفافي‌ به‌ وجود مي‌آورند.‌

بازگشت

 

خانه | نشريات | قوانين | اتاقهای مشترک | شعب اتاق | اتحاديه ها | کشورهای خارجی | اتصالات | دفترچه تلفن | تماس با اتاق

 
 
  Designed by Mehr Argham Rayaneh

Hosted by SGNetWay